Dromen najagen - Geluk is altijd een bijverschijnsel.

In de Amerikaanse grondwet staat iets heel stompzinnigs. Daar staat dat het zoeken naar het geluk het geboorterecht is van de mens. De mensen die deze grondwet schreven, hadden geen idee wat ze schreven. Als het zoeken naar het geluk het geboorterecht van de mens is, wat dan te zeggen van ongelukkig te zijn? Wiens geboorterecht is het ongelukkig zijn? Deze mensen waren zich er helemaal niet van bewust dat als je vraagt om het geluk, je tegelijkertijd hebt gevraagd om ongelukkig te zijn, of je dat weet of niet doet er niet toe.

Ik noem het stompzinnig omdat niemand op zoek kan gaan naar geluk.
En als je op zoek bent naar geluk is één ding zeker: je krijgt het niet.
Geluk is altijd een bijverschijnsel.
Het is niet het gevolg van rechtstreeks zoeken.
Het gebeurt wanneer je er zelfs niet aan denkt – wat dan te zeggen van het zoeken?
Het gebeurt plotseling, uit het niets. Je was iets totaal anders aan het doen.

Je bent misschien hout aan het hakken – dat is zeker geen zoeken naar het geluk, houthakken, maar in de vroege ochtendzon wanneer het nog koel is en het geluid van je bijl die op het hout neervalt… stukjes hout die in het rond vliegen, een geluid en dan stilte… Je begint te transpireren en de koele wind zorgt dat je je nog rustiger voelt dan daarvoor. Plotseling is er een geluksgevoel, een niet te bevatten vreugde. Maar je was gewoon hout aan het hakken – en hout hakken wordt in de grondwet niet vermeld als geboorterecht, want hoeveel dingen moet je er dan nog aan toevoegen?


Zoeken naar geluk is een onmogelijke zaak. Als je naar je eigen ervaring kijkt en momenten vindt dat je gelukkig was – die beslist heel zeldzaam zijn: misschien heb je in een leven van zeventig jaar, zeven momenten gekend waarop je aanspraak kunt maken als momenten van geluk.
Probeer maar te zoeken naar geluk, en wees er zeker van dat je het dan misloopt.

Stop gewoon met zoeken, en je hebt het gevonden – want zoeken betekent een inspanning van de mind, en niet zoeken betekent een staat van ontspanning. En geluk is enkel mogelijk wanneer je ontspannen bent.

Een zoeker is niet ontspannen. Hoe kan hij ontspannen zijn? Hij kan zich geen ontspanning permitteren. Je zult verbaasd zijn als je rondkijkt in de wereld: je ontdekt dan dat de mensen in hele arme landen veel tevredener zijn. Ja, zelfs in Ethiopië waar ze sterven van de honger, vind je mensen die stervende zijn, maar ze lijden niet of zijn ongelukkig.

Geluk gebeurt. Misschien dat je het daarom ‘happiness,’ geluk noemt, omdat het ‘happens,’ het gebeurt. Je kunt het niet regelen, je kunt het niet produceren, je kunt het niet organiseren. Geluk is iets dat je inspanning te boven gaat, jou te boven gaat. Maar door enkel een gat in je tuin te graven, als je er volkomen in opgaat – als de hele wereld is vergeten, jezelf inbegrepen – is het er.
Geluk is altijd met je. Het heeft niets met het weer te maken, het heeft niets met houthakken te maken, het heeft niets met het graven van een gat in de tuin te maken. Het heeft niets te maken met wat dan ook. Het is alleen maar de onverwachte, ontspannen toestand van op het gemak zijn van je wezen met het bestaan. En het is er al, het komt niet en het gaat niet. Het is er altijd, net als je adem, je hartslag, het bloed dat in je lichaam circuleert.

Geluk is er altijd, maar als je het zoekt, vind je ongelukkig zijn. Door te zoeken loop je het geluk mis – dat is het ongelukkige, het mislopen van het geluk. Het ongelukkige heeft een zekere relatie met zoeken, een partnerschap. Als je het nastreeft, vind je ongelukkig zijn.



Nijinsky, een van de belangrijkste dansers in de wereld, in de hele geschiedenis… Wat mij betreft is hij de beste danser die de mensheid ooit heeft voortgebracht. Het was een wonder wanneer hij aan het dansen was. Af en toe nam hij dan zo een geweldige sprong dat het indruiste tegen de zwaartekracht, het bleek mogelijk, maar wetenschappelijk was het onmogelijk. Zo een enorme, hoge sprong was volgens de wetten van de zwaartekracht absoluut onmogelijk. Zelfs de mensen die in het Olympisch verspringen met elkaar strijden, zijn niets vergeleken met Nijinsky wanneer hij sprong. En nog wonderbaarlijker was zijn neerkomen: hij kwam neer als een veertje, langzaam. Dat druiste nog meer in tegen de wetten van de zwaartekracht, want de zwaartekracht trekt dan plotseling en snel aan de zwaarte van het menselijk lichaam. Je valt dan met een klap, je kunt zelfs het een en ander breken! Maar hij kwam dan naar beneden zoals een dood blaadje uit een boom valt: langzaam, traag, zonder haast, omdat er niets valt te bereiken. Of nog beter, vederlicht, want een blad komt nog iets sneller naar beneden. De veer van een vogel is lichtgewicht, heel licht van gewicht, hij komt dansend. Op dezelfde manier kwam Nijinsky dan naar beneden. Er was zelfs geen geluid wanneer hij op het podium landde.

Men vroeg hem steeds opnieuw: ‘Hoe doe je dat?’

Hij zei: ‘Ik doe het niet. Ik heb het geprobeerd te doen, maar telkens als ik het probeerde, gebeurde het niet. Hoe meer ik het probeerde, hoe duidelijker het mij werd dat het niet iets is dat ik kan beheersen. Heel langzaam werd ik mij ervan bewust dat het gebeurt wanneer ik het niet probeer, wanneer ik er zelfs niet aan denk. Wanneer ik er zelfs niet ben, ontdek ik plotseling dat het er is, dat het gebeurt. En tegen de tijd dat ik er weer ben om door te krijgen hoe het gebeurde, is het er niet meer, al weer weg, en ben ik terug op de vloer.’

Maar deze mens weet dat het geluk niet gezocht kan worden.


Het gras aan de andere kant van de schutting is altijd groener, maar spring niet over de schutting om werkelijk te kijken of het zo is. Geniet ervan! Als het aan de andere kant van de schutting groener is, geniet er dan van. Waarom dingen tenietdoen door over de schutting te springen en te ontdekken dat het minder is dan je eigen gras.

uit Osho: Vreugde – het geluk dat van binnenuit komt

OSHO PUBLIKATIES
Churchillstraat 11, 7091 XL Dinxperlo
tel. +31-(0)315 – 654 737
e-mail: info@osho.nl

© Copyright teksten, foto’s en illustraties van Osho: Osho International Foundation
© Copyright Nederlandse teksten van Osho: Osho Publikaties
Voor informatie over kopiëren/publiceren van teksten van Osho, zie: 
www.osho.com/copyrights