Meditatie - van ‘doen’ naar ‘getuige zijn’

Elk kind wordt geboren met een innerlijk vermogen; je hoeft het kind niet te leren hoe het zich moet ontspannen. Kijk alleen maar eens naar een kind – hij is ontspannen, hij is in een toestand van loslaten. Maar je wilt hem deze paradijselijke toestand niet laten genieten. Je gaat hem algauw beschaving bijbrengen.
Elk kind is primitief, ongeciviliseerd. En het is de ouders en de leraren en iedereen erom te doen kinderen te civiliseren, hen deel te maken van de samenleving. Niemand maakt er zich druk om dat de samenleving volslagen onzinnig is. Het is goed als het kind blijft zoals hij is, niet langer ingewijd wordt in de samenleving en in je zogenaamde beschaving.

Maar ondanks alle goede bedoelingen, kunnen ouders het kind niet met rust laten. Ze moeten hem leren werken, ze moeten hem leren productief te zijn, ze moeten hem leren te wedijveren. Ze moeten hem leren: ‘Tenzij je aan de top staat, heb je ons teleurgesteld.’
Dus iedereen loopt het vuur uit zijn schoenen om aan de top te komen. Hoe kun je dan ontspannen?

Toen in India voor de eerste maal spoorwegen werden aangelegd... ik heb een prachtverhaal gehoord:
De Britse ingenieur die toezicht hield op het werk in uitvoering, stond er verbaasd van te kijken dat er elke dag een jonge Indiër, een man uit het dorp, in de schaduw van een grote boom ging liggen om naar de arbeiders te kijken die aan het werk waren en naar de ingenieurs die aanwijzingen gaven. De ingenieur ging zich voor hem interesseren: een rare snuiter; elke dag komt hij. Hij brengt zijn eten mee, hij gebruikt zijn lunch en rust uit, doet ‘s middags in de schaduw van de boom een dutje.
Tenslotte kon de ingenieur de verleiding niet weerstaan, en hij vroeg de dorpsbewoner ‘Waarom ga je niet werken? Je komt hier iedere dag, en je verdoet je tijd door enkel maar te gaan liggen kijken.’
De dorpsbewoner vroeg: ‘Werken? Maar waarvoor dan?’
De ingenieur zei: ‘Dan verdien je geld!’
De dorpsbewoner vroeg: ‘Maar wat moet ik met het geld doen?’
De ingenieur zei: ‘Jij sufferd, je weet niet wat je met het geld kunt doen? Als je geld hebt, kun je je ontspannen en genieten!’ De arme man uit het dorp zei: ‘Eigenaardig hoor, want ik ben al ontspannen en ik geniet al! Dit gaat zo vreselijk omslachtig: hard werken, geld verdienen en dan genieten en ontspannen. Maar dat doe ik nu al!’

Kinderen komen met een innerlijke, intuïtieve eigenschap los te kunnen laten. Ze zijn volkomen ontspannen. Daarom zijn alle kinderen mooi. Heb je er ooit over nagedacht? Alle kinderen, geen een uitgezonderd, zijn van een geweldige charme, levendigheid en schoonheid. En deze kinderen groeien op, en dan zijn heel hun schoonheid en charme verdwenen. Een volwassen mens met dezelfde charme, met dezelfde schoonheid, met datzelfde sprankelende, is heel moeilijk te vinden. Als je een mens kunt vinden met kinderlijke onschuld en ontspanning, dan heb je een wijze ontdekt.

Zo hebben we in het Oosten de wijze gedefinieerd: hij bereikt opnieuw zijn kindertijd. Na alle ups en downs van het leven te hebben ervaren, komt hij uiteindelijk door ervaring tot de beslissing – en de beslissing ontstaat vanzelf – dat hij, voordat de dood komt, weer moet worden zoals hij in zijn kindertijd was.
Ik leer je los te laten, omdat dit het enige is dat je tot een wijze kan maken. Geen kerk die je kan helpen, geen theologie, geen godsdienst, want geen daarvan leert je los te laten. Zij dringen allemaal op werken aan, op de waardigheid van arbeid. Ze gebruiken mooie woorden om je tot slaaf te maken, je uit te buiten. Ze spannen samen met de parasieten van de samenleving.
Ik ben niet tegen werk gekant; werk heeft zijn eigen nut – maar dan ook alleen nut. Het kan niet de totaliteit van je leven gaan uitmaken. Het is een absolute noodzakelijkheid dat je voedsel nodig hebt, dat je kleding nodig hebt, een dak boven je hoofd. Werk, maar raak niet aan werk verslaafd. Op het moment dat je niet werkt, moet je weten hoe je te ontspannen. Er is bovendien niet veel wijsheid voor nodig om je te ontspannen; het is een eenvoudige kunst. En die is erg eenvoudig, want je kende die al toen je geboren werd; ze is er al, ze moet enkel geactiveerd worden vanuit haar slapende positie. Die kunst moet worden geprovoceerd.

Alle meditatiemethodes zijn niets anders dan methodes om je te helpen je de kunst van het loslaten te herinneren. Ik zeg herinneren, omdat je al met de kunst bekend was. En je kent haar nog steeds, maar de bekendheid ermee is door de samenleving weggedrukt.

Je moet je eenvoudige principes in herinnering brengen: Het lichaam moet het begin zijn. Op je bed gaan liggen – en je gaat elke dag op je bed liggen, dus er is niets bijzonders nodig – als je op bed gaat liggen, ga je voordat de slaap komt, met gesloten ogen naar de energie kijken, te beginnen bij je voeten. Ga van daaruit verder – kijk enkel binnenin je: Zit er ergens wat spanning? In de benen, in de dijen, in de maag? Zit er wat druk, wat spanning? En als je ergens enige spanning ontdekt, probeer die dan eenvoudig te ontspannen. En ga niet weg van dat punt, tenzij je voelt dat de ontspanning gekomen is.

Doorloop je handen – want je handen zijn je mind; ze zijn met je mind verbonden. Als je rechterhand gespannen is, is de linkerkant van je hersenen gespannen. Als je linkerhand gespannen is, is de rechterkant van je hersenen gespannen. Doorloop daarom eerst de handen – ze zijn haast de takken van je mind – en kom dan tenslotte aan bij de mind.

Als het gehele lichaam ontspannen is, is de mind al voor negentig procent ontspannen, want het lichaam is niets anders dan het verlengstuk van de mind. Vervolgens de tien procent spanning die in je mind zit... kijk er gewoon naar, en alleen door ernaar te kijken, verdwijnen de wolken. Het kost je enkele dagen; het is een handigheidje. Dit doet de ervaring uit je kindertijd, toen je zo ontspannen was, weer opleven.
Heb je er wel eens op gelet? Kinderen blijven elke dag weer vallen, maar ze bezeren zich niet, ze krijgen geen fracturen. Dat moet jij eens proberen; iedere keer als het kind valt, val jij ook.

Er was eens een psychiater die een experiment uitvoerde. Hij adverteerde in de kranten: ‘Ik betaal een redelijke prijs aan iemand die bereid is bij mij thuis te komen, alleen om mijn kind de hele dag na te doen. Al wat mijn kind doet, dat moet je ook doen.’ Er kwam een jonge worstelaar op af en hij zei: ‘Ik ben ertoe bereid; waar is het kind?’
Tegen het midden van de dag lag de worstelaar echter plat op zijn rug. Hij had al twee botbreuken, doordat hij alles wat het kind deed ook moest doen. En het kind werd er opgewonden van: Dit is raar! Daarom sprong hij onnodig, en de worstelaar moest dan ook springen. Dan klom hij in een boom, en de worstelaar moest ook erin klimmen; dan weer sprong hij uit de boom, en de worstelaar moest ook springen. En zo ging het maar door. Het kind vergat helemaal om te eten, hij vergat alles, zo veel plezier beleefde hij aan de ellende van de worstelaar.

Tegen de namiddag weigerde de worstelaar stomweg. Hij zei tegen de psychiater: ‘Houd uw geld maar. Dat kind van u wordt tegen het eind van de dag nog mijn dood. Ik ben er al klaar voor om naar het ziekenhuis te gaan. Dit kind is gevaarlijk, het is beter dat u dit experiment niet met anders doet.’
Elk kind zit boordevol energie, en toch is hij niet gespannen. Heb je wel eens naar een slapend kind gekeken? Heb je gelet op een kind dat alleen maar op zijn eigen duim zuigt, en ervan geniet, mooie dromen droomt? Heel zijn lijfje is een en al loslaten.

Het komt voor – het is een bekend feit – dat dronkaards iedere dag, overal op de wereld, ten val komen maar geen breuken oplopen. Elke ochtend worden ze in een of andere goot gevonden en naar huis gebracht. Maar het is een eigenaardig feit dat ze blijven vallen...

Ik heb eens gehoord van een dronkenlap die naar huis kwam en een elektriciteitspaal tegen zijn hoofd kreeg. Hij keek naar de paal en hij zag minstens acht palen. Hij zei: ‘Mijn god, hoe kom ik nog thuis?’ Hij probeerde het op allerlei manieren, maar niets hielp. Elke keer raakte de elektriciteitspaal hem flink. Tenslotte schreeuwde hij om hulp. Er kwam een politieagent die vroeg: ‘Wat is er aan de hand?’ En hij zei: ‘Ik ben omringd door elektriciteitspalen en ik kan er niet uitkomen. En u kent mijn vrouw! Ik moet naar huis. Ik ben hier nu bijna twee uur aan het worstelen! Wie heeft dit gemaakt? – want overdag heb ik gezien dat er enkel één elektriciteitspaal stond!’
De agent haalde hem uit die denkbeeldige palen. Hij was twee uur lang aan het worstelen geweest, maar hij had zich niet bezeerd, want een dronkaard is ontspannen.

Ik weet van ongevallen waarbij alleen dronkaards ongedeerd bleven; verder was iedereen geblesseerd.
Er viel eens een trein van een brug – dat gebeurt in India bijna elk jaar twee-, driemaal. Bruggen zakken gewoon in mekaar, in het bijzonder pas gebouwde bruggen, omdat er zo veel mensen moeten worden omgekocht voordat je van de regering toestemming krijgt om de brug te bouwen, dat de constructeur,de bouwer, uiteindelijk geld uit het budget van de brug moet halen – hij heeft zo veel uitgegeven... Je moet bijna iedereen die erbij betrokken is omkopen.

Natuurlijk gebruikt hij geen cement, maar enkel zand. Dus de eerste keer dat de trein de brug opkomt... gaat de hele trein, met brug en al de rivier in.

Het gebeurde een keer vlakbij mijn dorp. Ik vloog erheen om te kijken: slechts één man was er zonder verwonding gebleven, en dat was de dorpsdronkaard. Toen ik hem zag, vroeg hij me: ‘Wat is er gebeurd? Eigenlijk weet ik niet waarom ik in die trein reisde. Een stelletje idioten zetten me op de trein. Ik stribbelde tegen, maar voordat ik eruit kon, zette de trein zich in beweging, en toen merkte ik ineens dat ik in de rivier zwom. Ik weet niet wat er daar tussenin is gebeurd. Het middenstuk van het verhaal ontbreekt totaal!’
Ik zei: ‘Ga nou maar met mij mee naar huis, want verder moet iedereen naar het ziekenhuis’.
Enkele mensen waren bewusteloos, enkelen waren overleden, enkelen hadden een boel botbreuken, gecompliceerde breuken. Iedereen was in de vernieling, behalve de dronkaard die me vroeg: ‘Wat is er gebeurd?’
Ik heb hem mee terug naar huis genomen. Hij vroeg me onderweg keer op keer... ‘Je kunt het me wel vertellen, ik vertel het aan niemand.’ Ik zei: ‘Ik weet het niet. Jij zat in de trein.’
Hij zei: ‘Dat weet ik wel. Ik herinner me dat een paar mensen me de trein in hadden geduwd. En ik wilde absoluut niet, want ik wilde nergens heen. Ik ging naar huis! Ik dacht misschien gaat de trein naar mijn huis. En toen merkte ik uiteindelijk dat ik in de rivier lag.
Maar het is toch nog ergens goed voor, want ik heb minstens twee of drie maanden geen bad genomen. En het koude water in de rivier heeft me ook weer bij mijn positieven gebracht. Ik ben een beetje tot bewustzijn gekomen.’

De dronkaard raakt niet gewond omdat hij niet beseft dat hij valt, dus spant hij zich niet. Hij valt gewoon zonder gespannen te raken. Het gespannen zijn bezorgt je de fracturen. Als je op een ontspannen manier kunt vallen, raak je niet gewond. Dronken mensen weten dit, kinderen weten het; hoe heb jij het voor elkaar gekregen het te vergeten?

Begin vanuit je bed, elke avond, en binnen enkele dagen kun je het kneepje te pakken krijgen. En als je eenmaal met het geheim bekend bent – niemand kan het je bijbrengen, je moet er zelf naar op zoek gaan binnenin je eigen lichaam – dan kun je zelfs overdag, op elk willekeurig tijdstip ontspannen.
En een meester te zijn in ontspanning, is een van de meest fantastische ervaringen van de wereld. Het is het begin van een machtige reis naar spiritualiteit, want als je volkomen in een toestand van loslaten bent, ben je niet langer een lichaam.

??

Pareltjes Meditatie Home OSHO boeken

OSHO PUBLIKATIES
Churchillstraat 11, 7091 XL Dinxperlo
tel. +31-(0)315 – 654 737
e-mail: info@osho.nl

© Copyright teksten, foto’s en illustraties van Osho: Osho International Foundation
© Copyright Nederlandse teksten van Osho: Osho Publikaties
Voor informatie over kopiëren/publiceren van teksten van Osho, zie: 
www.osho.com/copyrights