Alle wezens zijn boeddha’s

Vele jaren geleden heb ik het lied van meditatie van Hakuïn gelezen, maar ik kan me niet herinneren dat ik het heb begrepen zoals u het heeft opgevat.

Dat is logisch. Ik vat het op mijn manier op en jij op de jouwe. Hoe kan dat nou hetzelfde opleveren? Dat kan niet. Jouw interpretatie zal uit jou voortkomen, het zal uit jou groeien. Ze heeft niets met Hakuïns lied te maken. Als jij de Bijbel leest, lees je Jezus daar niet in, maar lees je jezelf. Als jij de Gita leest, lees je daar niet Krishna in, maar lees je jezelf. Jouw interpretatie is niet in het boek te vinden, jouw interpretatie wordt op het boek geprojecteerd. Het boek is alleen maar een voorwendsel. Dat ligt voor de hand.

Hier hebben jullie je om mij heen verzameld. Als er hier duizend sannyasins zijn, zijn er ook duizend verschillende betekenissen die zij allemaal aan elk van mijn uitspraken geven. Het komt erg zelden voor dat jullie de betekenis vatten die ik wil dat jullie vatten. Zo gauw je die betekenis vat, begin je deel uit te maken van mijn wezen. Op dat moment verdwijn jij, verdwijnt je denken. Op dat moment versmelt je met mij en sta je mij toe om met jou te versmelten.

Misschien heb je Hakuïns lied wel gelezen, maar was het vast je eigen lied dat je eruit gehaald hebt. Tenzij je een punt van niet-weten bereikt, zul je niet begrijpen wat Hakuïn bedoeld heeft. Als je wilt begrijpen wat ik tegen je zeg, zul je tot dit bewustzijn moeten komen, tot dit niet-weten, tot dit niet-denken dat ik ben. Alleen dan. Om Boeddha te kennen moet je een boeddha worden, om Christus te kennen moet je een christus worden. Er is geen andere manier om te kennen, je kunt niet jezelf blijven en hen kennen. Het is een risico om hen te leren kennen. Je zult alles wat je hebt op het spel moeten zetten, je zult al je kennis op het spel moeten zetten.

Daarom zijn er veel mensen die het niet eens proberen – het lijkt wel of dat te veel van hen gevraagd is. Ja, ze zijn wel bereid om een klein eindje met Boeddha, met Christus of met mij mee te gaan, een klein eindje. En ze gaan ook alleen maar zo ver mee tot waar ze nog voelen dat ik het met hen eens ben. Zo gauw ze zien dat ik een richting uit ga waar ze het niet mee eens zijn, houden ze er onmiddellijk mee op. En als je niet halsoverkop met mij helemaal naar het einde gaat, zul je niet weten wat ik te vertellen had.

Onthoud dat: zet heel je denken opzij als je naar mij luistert. Luister gewoon om het pure plezier van het luisteren. Zoals je naar het roepen van een vogel luistert, zoals je naar ruisen van de wind in de bomen luistert, luister gewoon zo. Het is niet nodig om je druk te maken om wat het betekent. En dan kom je ook dichter bij de echte betekenis.

Een Italiaanse immigrant moest een examen afleggen om te kijken of hij wel geschikt was om genaturaliseerd te worden.
‘Wie is hier in de stad de baas?’ luidde de eerste vraag.
‘Da burgemeester,’ antwoordde hij.
‘Klopt. En wie is in de staat de baas?’
‘Da gouverneur.’
‘Klopt. En in het hele land?’
‘Da president van-a da Verenigda Staten.’
‘Klopt. Zou het voor u mogelijk zijn om president te worden?’
‘Eh... pardona, alstublieft, rechter, maar ikke heel druk werka in da winkel.’
Jouw betekenis is jouw betekenis.

Haar echtgenoot diende een aanklacht in wegens geestelijke wreedheid, ontrouw en een onmogelijk karakter, terwijl haar advocaat hem aanklaagde dat hij haar in de steek had gelaten – of om het in juridische termen te zeggen: ‘Gescheiden van tafel en bed.’

De rechter keek neer op de jonge man, wendde daarna zijn goedkeurende blik naar het welgevormde blondje. ‘Jongeman,’ was zijn vraag, ‘is het waar dat u tafel en bed (bed and board) van deze mooie jongedame hebt verlaten?’
‘Ja, edelachtbare.’
‘Hij liegt dat hij barst!’ riep het weelderige blondje uit. ‘Er is nog nooit een man verveeld bij mij uit bed gestapt!’(No man ever left my bed bored!)

Zodra de woorden je bereiken gaan ze een vorm en een kleur krijgen die er oorspronkelijk niet in zat. Ze veranderen. Zodra ze bij jou naar binnen gaan, zodra ze in jouw klimaat komen, worden ze ermee doordrenkt. Hakuïns lied is niet zomaar een lied of een gewone uitspraak – een van de meest buitengewone uitspraken ooit. Zo’n klein lied, van een paar regeltjes, maar zo doordringend. Als alle geschriften van de hele wereld verbrand zouden worden en alleen Hakuïns lied gered zou worden, was er nog niets verbrand. Dat is voldoende. Een heel pregnante uitspraak over boeddhaschap.

Je zult je in meditatie moeten verdiepen om Hakuïns lied van samadhi, van meditatie, te leren kennen. Hoe meer je erachter komt wat meditatie is – niet intellectueel maar existentieel gezien – hoe meer je voelt wat meditatie is, hoe beter je Hakuïns lied kunt binnengaan. Dan zal het op een dag in je wezen exploderen – de betekenis ervan. Die betekenis vind je niet in woordenboeken, die betekenis is er niet een van woorden. Dat is een van de fundamentele moeilijkheden bij het begrijpen van mensen zoals Hakuïn. Wat ze zeggen komt van hierboven. Wat zij in taal uitdrukken behoort niet tot de taal, wat ze proberen is bijna onmogelijk. Ze stoppen het hele luchtruim in een klein doosje, of de hele oceaan in een klein kopje. Misschien is dat zelfs nog wel te doen, maar om wat een meditatief bestaan is onder woorden te brengen is nog moeilijker. Ze verrichten een wonder.

Maar jij zult op de woorden afgaan en daarmee de mist ingaan. Luister naar de stilte in de woorden. Niet de woorden, maar de stilte die zij bevatten, is belangrijk. Luister naar de openingen tussen de woorden en lees tussen de regels. Maar om tussen de regels te lezen zul je gedachteloos moeten worden, zul je leeg moeten worden. Alleen een leeg hart kan tussen de regels lezen, want anders is er niets, is er alleen maar leegte. Alleen leegte kan in contact komen met leegte.

Hakuïn is een ‘leeg’ man. Die geen ego meer heeft, die geen zelf meer heeft, die gewoon stilte is. Om enige communie met Hakuïn te kunnen hebben moet je die stilte worden. Alleen dan zal de betekenis opkomen. En ze komt het niet gewoon als een betekenis op – ze zal exploderen. Alsof het lente bij je is geworden en overal heb je groen en bloeiende bloemen en geuren en vogels. Het zal een lente zijn. Je zult een heel ander gevoel over je wezen hebben. Je zult er getransformeerd door raken.

uit:Het boek van Zijn


OSHO PUBLIKATIES

Churchillstraat 11, 7091 XL Dinxperlo
tel. +31-(0)315 – 654 737 e-mail: info@osho.nl

© Copyright teksten, foto’s en illustraties van Osho: Osho International Foundation
© Copyright Nederlandse teksten van Osho: Osho Publikaties
Voor informatie over kopiëren/publiceren van teksten van Osho, zie:  
www.osho.com/copyrights